Verslaafd zijn aan eten: eetverslaving herkennen en doorbreken

Een voedselverslaafde is verslaafd aan voedsel op dezelfde manier als een alcoholist verslaafd is aan alcohol. In tegenstelling tot andere procesverslavingen is er een fysiek element bij betrokken dat dezelfde neurotransmitters in de hersenen triggert.

Smakelijk voedsel dat grote hoeveelheden vet, koolhydraten, zout, suiker en kunstmatige zoetstoffen bevat, activeert de afgifte van serotonine en dopamine. Om dat gevoel na te bootsen, hunkert het brein naar dit ongezonde voedsel, terwijl het zijn receptoren aanpast om de drukte van chemicaliën te compenseren. Dat creëert een vicieuze cirkel van verlangen en compenseren.

Het veroorzaakt fysieke schade en leidt tot medische aandoeningen zoals hartaandoeningen, obesitas, diabetes, kanker, artritis en de ziekte van Alzheimer. Mensen die worstelen met drugsverslaving en deze hebben vervangen door voedselverslaving, zeggen dat ze één en dezelfde zijn.

Eetverslaving uit zich in gedragingen die steeds verder loskomen van normale honger en verzadiging. Je eet niet meer omdat je honger hebt, maar omdat je een innerlijke leegte wilt vullen of een emotionele pijn wilt dempen.

• •Verlangen naar meer voedsel, zelfs als je net klaar bent met eten
• •Problemen met het beheersen van je voedselinname
• •Meer eten dan je van plan was
• •Kan niet stoppen met eten totdat je je oncomfortabel vol voelt
• •Je verdrietig en schuldig voelen na het eten, maar de actie herhalen bij de volgende maaltijd
• •Excuses maken om meer junkfood te eten
• •Je eetgewoonten voor anderen verbergen
• •Negatieve gezondheidsproblemen ervaren als gevolg van te veel eten, maar toch niet in staat zijn om te stoppen
• •Midden in de nacht eten
• •Obsessief bezig zijn met de volgende maaltijd zodra je klaar bent
• •Voortdurend snacken met ongezond voedsel

Net als bij andere verslavingen raakt het beloningssysteem in de hersenen ontregeld. Het 'gewone' leven voelt zonder de dopamineshot van eten leeg en grijs. Dit leidt tot een vicieuze cirkel: steeds vaker en meer eten, met steeds grotere lichamelijke en psychische gevolgen.

Naast overgewicht en obesitas spelen ook depressie, sociale isolatie, lage eigenwaarde en preoccupatie met eten een grote rol. De schaamte over het gedrag kan ervoor zorgen dat je je terugtrekt — en juist dat isolement versterkt de behoefte om te eten als troost.

Herstel van eetverslaving vraagt om meer dan een dieet. Je moet het patroon doorbreken dat onder het eten ligt: de emoties die je wilt dempen, de gewoontes die je hebt ontwikkeld en het verstoorde beloningssysteem in je brein.

Bij Phase 1 werken we met een geïntegreerde aanpak die niet alleen kijkt naar wat je eet, maar vooral naar waarom je eet. Samen bouwen we aan een gezonde relatie met voedsel, waarbij eten weer een bron van levensonderhoud en plezier wordt — in plaats van een middel om te overleven.