Oorzaken van verslaving en eetstoornissen
Er zijn veel factoren die verslaving en eetstoornissen kunnen veroorzaken. Van genetische aanleg tot psychologische kenmerken en de druk van onze sociaal-culturele omgeving — de oorzaken zijn veelzijdig en vaak met elkaar verweven. In dit artikel behandelen we de belangrijkste aanvalshoeken.
Genetische kwetsbaarheid
Onderzoek heeft aangetoond dat er enige genetische basis is voor eetstoornissen. De genetische invloed is echter niet het resultaat van één specifiek gen, maar eerder van een zeer complexe interactie tussen een verzameling genen. Ook niet-erfelijke genetische factoren zijn als mogelijke oorzaken genoteerd.
Er zijn decennia van onderzoek geweest naar de genetica rondom eetstoornissen, maar de belangrijkste oorzaken moeten nog goed worden begrepen. Een reden hiervoor is dat de meeste onderzoeken met betrekking tot de aandoening gedaan worden tijdens de acute of herstelfase van de eetstoornis, waardoor oorzaak en gevolg moeilijk te onderscheiden zijn.
Psychologische factoren
Onderzoek naar veel voorkomende eetstoornissen zoals anorexia en boulimia nervosa heeft een reeks persoonlijkheidskenmerken vastgesteld die zowel voor, tijdens als na het herstel van een eetstoornis kunnen worden gezien. Het is echter moeilijk om afdoende onderscheid te maken tussen de psychologische oorzaken van eetstoornissen en de psychologische effecten ervan. Langdurige uithongering kan namelijk veranderingen in interpersoonlijke kenmerken, gedrag en cognitie veroorzaken.
- •Kenmerken gelijkend op vermijdende persoonlijkheidsstoornis
- •Kerngebrek aan zelfrespect
- •Negatieve emotionaliteit en neuroticisme
- •Obsessief-dwangmatigheid
- •Perfectionisme
Socio-culturele invloeden
Onze huidige cultuur suggereert dat alleen dunne vrouwen en slanke, gespierde mannen aantrekkelijk zijn. Mensen die deze suggestie internaliseren, lopen het risico een ontevredenheid te ontwikkelen over hun lichaam. Dit kan leiden tot eetstoornisgedrag.
De groei van sociale media, met name Facebook en Instagram, heeft onze blootstelling aan gefotoshopte beelden en dunne idealen vergroot. Hoewel een directe link naar eetgedrag nog moet worden vastgesteld, is aangetoond dat het uiterlijkgerichte karakter van sociale mediaplatforms zorgen over het lichaamsbeeld cultiveert en het zelfrespect vermindert.
Veelgestelde vragen
Is verslaving of een eetstoornis erfelijk?
Er is aangetoond dat er een genetische component is, maar het gaat niet om één specifiek gen. Het is een complexe interactie tussen meerdere genen, waarbij ook omgevingsfactoren een grote rol spelen. Erfelijkheid maakt je kwetsbaarder, maar het is geen garantie.
Welke psychologische kenmerken horen bij eetstoornissen?
Onderzoek wijst op kenmerken als perfectionisme, neuroticisme, obsessief-dwangmatigheid, een gebrek aan zelfrespect en vermijdend gedrag. Wel is het lastig om te zeggen of deze kenmerken de oorzaak of het gevolg zijn van de eetstoornis.
Hoe beïnvloeden sociale media eetstoornissen?
Sociale media versterken het idee dat alleen een bepaald lichaamstype acceptabel is. Gefotoshopte beelden en uiterlijkgerichte content cultiveren lichaamsdissatisfactie en verminderen zelfrespect, wat kan bijdragen aan het ontstaan van eetstoornisgedrag.
Praat met iemand die begrijpt
Vrijblijvend, vertrouwelijk en 24/7 bereikbaar. We luisteren en denken met je mee.